Victo

Soeur Victorien eða Victo einsog hún er kölluð dagsdaglega fæddist fyrir rúmum fimmtíu árum í Lome. Hún er dóttir lestarstöðvarstjóra og næstelst í sex systkina hópi. Victo vissi strax í æsku að hún ætlaði að starfa meðal hinna munaðarlausu og fátæku.

Fyrir 16 árum tók Victo að sér ungabarn að nafni Antoinette þegar móðirin dó við barnsburð. Þetta gerðist þegar Victo starfaði á blindraheimili í Togoville. Lengi vel var þessi stúlka eina barnið í umsjá Victo og ferðaðist hún með henni milli vinnustaða eins og hennar eigin dóttir.

Fyrir um það bil 10 árum flutti Victo til Aneho til þess að kenna þar við barnaskólann. Strax á því ári tók Victo að sér nokkur stúlkubörn. Í júli 2008 voru börn og ungmenni í hennar umsjá orðin um áttatíu talsins, á aldrinum tveggja vikna til tuttugu og tveggja. Börnin búa ásamt Victo og fjórum öðrum nunnum í hrörlegri kennaraálmu sem tilheyrir barnaskóla í bænum.

Skyldan sem Victo finnur til þess að hjálpa öllum þurfandi einstaklingum sem til hennar leita er einkennandi fyrir samfélagshjálp hennar. Victo er í raun félagsmálaráðgjafi, án þess að hafa nokkra stofnun á bak við sig því katólska kirkjan leggur henni nánast ekkert til nema blessun sína. Hún hefur gert að starfi sínu að koma bæði börnum og fullorðnum til mennta eða undir sig fótunum með öðrum úrræðum. Hjá henni búa alltaf nokkrar ungar mæður sem eru að flýja fátækt og eymd ásamt börnum sínum

Bref frá Victo

Togo líður mikla pólitíska og efnahagslega kreppu. Fátæktin, með sínar margvíslegu hliðar hefur náð til allra stétta í þjóðfélaginu. Foreldrar gefa frá sér alla ábyrgð og dánartíðni er mjög há. Feður deyja, mæður deyja og fólk deyr úr eyðni. Ástæður opnunar munaðarleysingjaheimilis. Við erum í Aneho ekki langt frá landamærum Tógó og Benín. Staðsetning samfélags okkar við landamærin er þannig að við verðum vör við mikla eymd.

Til dæmis horfum við upp á menn sem fara um, kaupmenn, braskara með alls kyns vörur, og einnig aðra sem hafa komist upp með að misnota stúlkurnar okkar með þeim afleiðingum að sumar þeirra þurfa að ganga í gegnun óvelkomna og óæskilega þungun. Þau börn sem fæðast við þessar aðstæður eru yfirgefin af móður eða þau verða munaðarlaus af völdum þess hræðilega sjúkdóms eyðni. Við verðum sjáum líka ungar stúlkur sem þjást af þunglyndi. Allt leggst þetta á okkar samfélag og við getum ekki horft framhjá þörfum þess.

Nú eru liðin nú ár síðan fólk fór fyrst að leita til okkar og við verðum að horfast í augu við þennan mikla vanda. Við tökum á móti yfirgefnum börnum, móðurlausum börnum, stundum móður og föðurlausum börnum, börnum sem fá enga hjálp og eiga engan að. Við tökum einnig við skilnaðarbörnum til að viðhalda öryggi þeirra og koma þeim til mennta.

Hugðarefni okkar
Við skynjum veruleika barnanna og viljum hjálpa þeim að vaxa og dafna til að þau geti séð um sig sjálf í framtíðinni. Nú bjóðum við upp á bráðbirgðabyggingu sem er of lítil fyrir öll þessi börn. Við höfum eina svefnálmu sem við skiptum í þrennt í miðað við aldur barnanna: – ungabörn (vikugömul til 4 ára) – ung börn (frá 5 ára til 12 ára) – eldri börn (frá 13 ára til 22 ára) Stóru strákarnir gista í leiguhúsnæði sem er utan við lóðina okkar. Ungabarnanna er gætt af okkur sjálfum, þau sem eru á skólaaldri ganga í skóla og sum læra iðngrein eins og, smíði, hárgreiðslu, ljósmyndun og fleira.

Innkoma
Við erum með okkar eigin matjurtagarð. Við seljum örlítið. Við fáum stundum hjálp frá nágrönnum og fólki sem á leið hjá og öðrum trúarsöfnuðum.

Les Soeurs de Notre Dame de l´Eglise í Aneho
Fimm nunnur með Victo í farabroddi starfa í Aneho í dag á vegum “Les Soeurs de Notre Dame de l´Eglise” en stofnunin hefur starfað í Aneho frá árinu 1970 og sinnt menntun og kennslu allan tímann. Köllun Victo hefur breyst í samræmi við breyttar þjóðfélagsaðstæður. En í dag er það köllun hennar að hugsa um unga fólkið, munaðarleysingja, umönnun veikra og kenna, bæði trúarlega kennslu og fagkennslu. Stofnunin “Les Soeurs de Notre Dame de l´Eglise” er sjálfstæð, innlend trúarleg stofnun. Hún var sett á fót þann 15. ágúst 1952 í Noéjé, í Togo. Í dag, 55 árum síðar, telur stofnunin 200 nunnur.

Dagur hjá Victo

Á morgnana fer Victo á puttanum til Lome sem er um það bil 40 mínútna akstur. Þar gerir hún betri kaup á lyfjum, hrísgrjónum og baunum en hún getur gert í Aneho. Hún kemur við hjá elstu systur sinni sem býr í höfuðborginni en hjá henni hefur hún komið Joseph einum drengja sinna fyrir tímabundið afþví hann þreifst illa í stóra hópnum í Aneho. Hann er hefur braggast og er öruggari með sig.

Hún tekur skellinöðrutaxa tilbaka til Aneho. Þegar heim er komið er Valerie unga nunnan að fara með ungabarn á sjúkrahúsið, barnið hefur verið með hita í nokkra daga og vill ekki nærast. Victo finnur pappírana sem þurfa að fara með því á spítalann. Togo er gömul frönsk nýlenda og tók upp skrifræði frakkanna.

Eftir hádegi þarf að útvega mat fyrir kvöldið, tómatauppskeran skilaði þrem körfum af tómötum, tvær körfur fara á markaðinn og afgangurinn er eldaður ofan í börnin. Maturinn er aðallega rótin jam (sem fæst stundum í Hagkaup), maís eða einhverskonar mjölkássa borðuð með sósu mallaðri úr tómötum.

Síðan þarf að hlúa að gamallri konu sem á geðveika dóttur. Það þarf að biðja með henni og hughreysta hana. Það þarf að tala við klæðskerameistarann sem er með tvo elstu strákana hennar Victo í læri, það þarf að leysa úr deilum milli hans og strákanna. Þeir eru með stæla og gorgeir. Meistarinn gefur þeim einn séns í viðbót.

Það þarf að útvega þrjá hægindastóla í hárgreiðslustofuna sem stóra stelpan hennar er að opna. Jeanette er nýútskrifuð hárgreiðslukona og er búin að fá styrk frá Sóley&félagar til þess að kaupa hárþurrkur, gervihár og hægindastóla sem engin hárgreiðslustofa getur verið án. Hárgreiðslustofur þjóna nefnilega líka þeim tilgangi að vera félagsmiðstöð þar sem konurnar hittast og fara yfir málin og það er bara hægt í hægindastólum. Victo sér eftir peningunum í hægindastólana og hún kann ekki að prútta en hún er ánægð fyrir hönd Jeanette og bara það að geta haldið stúlkunni frá gini stórborgarinnar er meira en þriggja hægindastóla virði.

Stórborgin togar stóru krakkana til sín sem er mikið áhyggjunarefni hjá Victo sem telur borgina gleypa börnin hennar. Í síðustu viku fór ung móðir aftur til Lome, stúlka sem hafði komið til hennar með nokkra daga gamlan son sinn fyrir einu ári. Hún vissi ekkert um faðerni barnsins og Victo hélt að hún hefði aflað sér fjár með því að leggjast með ómerkilegum mönnum. Stúlkan fannst með barnið í dómkirkjunni í Lome og presturinn þar sendi stúlkuna til Victo. Victo og systurnar voru bjartsýnar og árangurinn góður, móðirin hafði tengst barninu og virtist vera hamingjusöm. Hún var meira að segja farin að vinna á saumaverkstæðinu og ætlaði að leggja þá iðn fyrir sig. Í síðustu viku gerðist það svo upp úr þurru að hún klæddi sig að morgni og skrifaði upp á pappíra þess efnis að hún afsalaði sér barninu. Hún skildi Barnabe eftir hjá Victo sem stóð grátandi á stéttinni með barnið. Lome er einsog eiturlyf sem sumir af skjólstæðingum hennar dragast að.

Dagurinn er ekki búinn, það þarf að sækja um Aidsprogrammið fyrir barn sem er með Aids til þess að fá lyfjakostnaðinn borgaðan. Tvö barnanna hjá Victo eru með Aids, 10 ára stúlka og 5 ára drengur. Og það þarf að tala við skólastjórann í menntaskólanum og fá fyrirgreiðslu fyrir nemendurna frá henna. Þeir eru fjórir í ár. Hún á enn eftir að finna ráð til þess að borga skólagjöldin. Það þarf að skaffa mat, frá einhverjum sem Victo á greiða inni hjá eða athuga hjá bræðrareglunni hvað þeir eiga aflögu.